शेतकरी मित्रांनो, राम राम! जानेवारी महिना संपत आला, तरी तुमच्या मोबाईलवर तो ‘बँक क्रेडिट’ चा मेसेज अजून का आला नाही? सरकारने शब्द दिला होता की जानेवारीमध्येच सोयाबीन, मका, आणि उडदाची नुकसान भरपाई जमा होईल. मग आता अचानक गाडी कुठे अडकली? तुमच्या मनातल्या याच संतापावर आणि प्रश्नांवर आज आपण चर्चा करणार आहोत.
ही बातमी फक्त वाचू नका, तर समजून घ्या, कारण विषय आपल्या कष्टाच्या पैशाचा आहे!

पीक विमा भरपाई जमा होण्यास विलंब का? (Breaking Update)
सरकार आणि विमा कंपन्या यांच्या बैठकांवर बैठका झडल्या, पण शेतकऱ्यांच्या हाती काय लागलं? सध्या मंत्रालयातून आणि विमा कंपन्यांकडून मिळालेल्या माहितीनुसार, उशीर होण्याची काही ठोस कारणं समोर आली आहेत:
- तांत्रिक अडचणी (Technical Glitch): राज्य शासनाने आपला हिस्सा (State Share) विमा कंपन्यांकडे वर्ग केला आहे, पण विमा कंपन्यांच्या पोर्टलवर डेटा मॅचिंगमध्ये मोठ्या तांत्रिक अडचणी येत आहेत.
- आधार लिंकिंगचा घोळ: अजूनही राज्यातील लाखो शेतकऱ्यांचे बँक खाते आधारशी लिंक (e-KYC) नसल्याचे कारण कंपन्या पुढे करत आहेत.
- पंचनाम्यातील तफावत: कृषी विभागाने केलेले पंचनामे आणि विमा कंपनीने सॅटेलाईटद्वारे केलेले सर्वेक्षण यात तफावत (Difference) आढळल्याने, काही मंडळातील (Circle) याद्या पुन्हा तपासल्या जात आहेत.
- निवडणुकीचा परिणाम: मध्यंतरीच्या काळात प्रशासकीय यंत्रणा निवडणुकीच्या कामात व्यस्त असल्याने, अंतिम याद्यांवर सह्या व्हायला उशीर झाला आहे.
पीक विमा स्थिती 2025: कोणत्या पिकांचे पैसे अडकले?
खरिपातील खालील पिकांची अग्रीम (Advance) आणि अंतिम पैसेवारी अजूनही अनेक जिल्ह्यांत जमा झालेली नाही:
- सोयाबीन (सर्वात जास्त फटका)
- मका
- ज्वारी व बाजरी
- मूग आणि उडीद
महत्वाची टीप: ज्या शेतकऱ्यांनी ‘इंटिमेशन’ (Intimation) वेळेत दिली होती, त्यांची प्रक्रिया पूर्ण झाली आहे. पण ज्यांचे मंडळ (Circle) सरसकट पात्र झाले आहे, तिथेच जास्त वेळ लागत आहे.
एक्सपर्ट ॲनालिसिस: आता शेतकऱ्यांनी काय करावे?
शेतकरी मित्रांनो, मी गेली १० वर्षे कृषी पत्रकारिता करतोय, माझा अनुभव सांगतो की सरकार घोषणा करते पण अंमलबजावणीत नेहमीच ‘तारीख पे तारीख’ मिळते. आता तुम्ही काय करावं?
- बँक खातं तपासा: तुमचं बँक खातं आधारशी लिंक आहे की नाही, हे आजच बँकेत जाऊन कन्फर्म करा. अनेकदा पैसे येतात पण DBT फेल होतो.
- तक्रार दाखल करा: जर तुमच्या गावातल्या बाकीच्यांना पैसे आले आणि तुम्हाला नाही, तर तातडीने १४४४७ (14447) या टोल फ्री नंबरवर कॉल करून तक्रार नोंदवा.
- राजकीय दबाव: आता गप्प बसून चालणार नाही. तुमच्या स्थानिक आमदाराला प्रश्न विचारा, “साहेब, आमचा विमा कधी जमा होणार?”.
निष्कर्ष
शेतकरी बांधवांनो, परिस्थिती कठीण आहे, पण हक्काचे पैसे सोडायचे नाहीत. फेब्रुवारीच्या पहिल्या आठवड्यात निधी वितरणाला पुन्हा वेग येईल, अशी शक्यता आहे. जशी नवीन यादी येईल, तशी पहिली अपडेट मी आपल्या ‘आपला बळीराजा’ ब्लॉगवर टाकेन.
तुमच्या गावात किंवा मंडळात कुणाला पीक विमा जमा झाला का? का तुम्ही अजूनही वाट पाहत आहात? खाली कमेंट करून नक्की सांगा.
लेखक: आपला कृषी मित्र (ज्येष्ठ कृषी पत्रकार)