हॅलो शेतकरी मित्रांनो,
सध्या तुमच्या घरात कापूस तसाच पडून आहे का? भाव ९-१० हजारांवर जातील या आशेवर तुम्ही अजूनही थांबून आहात का? जर हो, तर आजची ही बातमी तुमच्यासाठी खूप महत्त्वाची आहे. कापूस बाजारात सध्या एक विचित्र परिस्थिती निर्माण झाली आहे. एकीकडे आवक कमी झालीये, पण दुसरीकडे भाव का वाढत नाहीयेत? याचे उत्तर दडलंय ‘सीसीआय’च्या (CCI) नवीन हालचालींमध्ये. चला, सविस्तर समजून घेऊया आजची कापूस मार्केट अपडेट (Kapus Bajar Bhav).
Kapus bajar bhav। Kapus Bhav Today
सुरुवात करूया आत्ताच्या आकड्यांपासून. सध्या देशभरात कापसाचे दर गेल्या दोन आठवड्यांपासून एकाच जागी थबकले आहेत.
- सध्याचा भाव: शेतकऱ्यांना सरासरी ८००० ते ८३०० रुपये प्रति क्विंटल भाव मिळत आहे.
- कर्नाटकची स्थिती: तिकडे थोडे चित्र बरे असून भाव ८,५०० रुपयांपर्यंत पोहचले आहेत.
- हमीभाव (MSP): आजच्या तारखेला (२९ जानेवारी २०२६ च्या आकडेवारीनुसार) मध्यम धाग्याच्या कापसाचा हमीभाव ७,७९० रुपये तर लांब धाग्यासाठी ८,१०० रुपये आहे.
- सरकीचे भाव: सरकीला सध्या ४,१०० ते ४,२०० रुपये असा भाव मिळत आहे.
दरवाढ का थांबली? सीसीआयचा ‘गेम’
साधं गणित आहे, जेव्हा बाजारात आवक कमी असते, तेव्हा भाव वाढायला हवेत. सध्या बाजारात कापसाची आवक खरोखरच कमी आहे, त्यामुळे भाव वाढीसाठी एकदम ‘फेव्हरेबल’ वातावरण होतं. पण इथेच भारतीय कापूस महामंडळाने (CCI) एन्ट्री घेतली आहे.
सीसीआयने स्वतःकडील कापूस कमी दरात विकायला सुरुवात केली आहे. जेव्हा सरकारी संस्थाच स्वस्तात कापूस बाजारात आणते, तेव्हा खाजगी व्यापारी जास्त पैसे देऊन शेतकऱ्यांचा कापूस का घेतील? त्यामुळे बाजारातील तेजीला एकप्रकारे ‘ब्रेक’ लागला आहे. त्यातच देशांतर्गत कापसाचा साठा (Stock) मागील ५ वर्षांच्या उच्चांकावर आहे. त्यामुळे जाणकारांच्या मते, पुढील काही दिवस तरी कापसाच्या दरात मोठी उसळी किंवा उलाढाल होण्याची शक्यता कमीच आहे.
जमिनीवरचं वास्तव: ‘निम्म्याच शेतकऱ्यांना मिळाला लाभ’
सरकारी आकडेवारी आणि जमिनीवरचं वास्तव यात किती तफावत असते, हे राळेगावच्या एका उदाहरणावरून स्पष्ट होतंय. राळेगाव तालुक्याचा विचार केला तर तिथे २८ हजारांहून अधिक शेतकरी आहेत. त्यातील बहुतांश कापूस उत्पादक. ‘अॅग्रीस्टॉक’ अॅपवर २२ हजार शेतकऱ्यांनी नोंदणी केली होती. सीसीआयला कापूस विकण्यासाठी १७,४६७ शेतकरी रांगेत होते.
पण धक्कादायक वास्तव हे आहे की, यातील फक्त ९,२६४ शेतकऱ्यांनाच आपला कापूस सीसीआयला विकता आला (सुमारे १ लाख ७४ हजार क्विंटल). म्हणजे निम्म्या शेतकऱ्यांना हमीभावाचा लाभ मिळाला, पण उरलेले शेतकरी अजूनही खाजगी व्यापाऱ्यांच्या दरावर अवलंबून आहेत.
बांगलादेशचा धागा आणि आंतरराष्ट्रीय बाजार
फक्त आपल्या गावातच नाही, तर आंतरराष्ट्रीय बाजारातही घडामोडी घडत आहेत. ICE कॉटन सध्या ७३ सेंट प्रति पाउंडच्या आसपास रेंगाळत आहे (मिश्रित कल). दुसरीकडे, भारताचा शेजारी बांगलादेश सध्या संकटात आहे. भारतातून तिथे स्वस्त धागा (Yarn) मोठ्या प्रमाणावर जात असल्याने तिथल्या स्थानिक कापड गिरण्या धोक्यात आल्या आहेत. याचा परिणाम भविष्यात कापसाच्या मागणीवर होऊ शकतो.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
- कापूस भाव: सध्या ८००० ते ८३०० रुपये प्रति क्विंटल. (कर्नाटकात ८५०० पर्यंत).
- अडचण: सीसीआयने कमी दरात कापूस विक्री सुरू केल्याने दरवाढ ठप्प.
- स्टॉक: देशात कापसाचा साठा ५ वर्षांतील सर्वोच्च पातळीवर.
- MSP: लांब धाग्यासाठी ८१०० रुपये आणि मध्यम धाग्यासाठी ७७९० रुपये.
- वास्तव: राळेगावसारख्या ठिकाणी नोंदणी केलेल्या निम्म्याच शेतकऱ्यांचा कापूस सीसीआयने खरेदी केला.
थोडक्यात काय? सध्या तरी बाजारात मोठी तेजी येण्याची चिन्हे दिसत नाहीत. सीसीआयची विक्री आणि प्रचंड साठा यामुळे दर स्थिर राहण्याची शक्यता आहे.
शेतकरी मित्रांनो, सध्याच्या या ८०००-८३०० च्या भावात कापूस विकणे तुम्हाला परवडते का? की तुम्ही अजूनही भाव वाढण्याची वाट बघणार आहात? तुमचे मत कमेंटमध्ये नक्की सांगा.
