राज्याच्या कृषी वर्तुळात सध्या एकाच प्रश्नाची सर्वाधिक चर्चा आहे, तो म्हणजे पीएम किसानचे पैसे आले, मग नमो शेतकरीचे कधी येणार? केंद्र आणि राज्य सरकारच्या या दोन्ही महत्त्वाकांक्षी योजना शेतकऱ्यांसाठी मोठा आर्थिक आधार आहेत. मात्र, गेल्या काही महिन्यांपासून या दोन्ही योजनांच्या हप्ते वितरणाच्या वेळापत्रकात मोठी तफावत पाहायला मिळत आहे.
सध्याच्या ताज्या अपडेटनुसार, शेतकऱ्यांच्या खात्यात नुकतेच काही पैसे जमा झाले आहेत, पण हे गणित नेमकं कसं बिघडलंय आणि पुढचा हप्ता कधी अपेक्षित आहे, याची सविस्तर आणि अचूक माहिती आपण येथे घेणार आहोत.
पीएम किसान आणि नमो शेतकरी: सध्याची स्थिती काय?
केंद्र सरकारने नुकताच १३ मार्च रोजी पीएम किसान सन्मान निधी योजनेचा २२ वा हप्ता देशभरातील पात्र शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यात थेट डीबीटी (DBT) द्वारे जमा केला. या घोषणेमुळे राज्यातील शेतकऱ्यांनाही दिलासा मिळाला.
पण खरी गोम इथेच आहे. राज्य सरकारने केंद्राच्या धर्तीवर सुरू केलेल्या नमो शेतकरी महासन्मान निधी योजनेचे वेळापत्रक मात्र कोलमडले आहे. पीएम किसानच्या २१ व्या हप्त्यासोबत मिळायला हवा असलेला ‘नमो शेतकरी’चा ८ वा हप्ता तब्बल चार महिने उशिराने, म्हणजेच नुकताच बुधवारी (२५ मार्च रोजी) वितरित करण्यात आला आहे.
हप्त्यांच्या वितरणातील तफावत: शेतकऱ्यांची चिंता का वाढली?
सुरुवातीला मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी घोषणा केल्याप्रमाणे राज्याचे आणि केंद्राचे ६-६ हजार रुपये (एकूण १२ हजार रुपये) एकाच वेळी किंवा आसपासच्या तारखांना मिळत होते. पहिले सहा हप्ते सुरळीत पार पडले. मात्र, त्यानंतर राज्य सरकारच्या निधी वाटपाला ब्रेक लागल्याचे चित्र आहे:
- ७ वा हप्ता: पीएम किसानचा २० वा हप्ता ऑगस्टमध्ये आला, पण नमो शेतकरीचा ७ वा हप्ता एका महिन्याच्या विलंबाने सप्टेंबरमध्ये मिळाला.
- ८ वा हप्ता: पीएम किसानचा २१ वा हप्ता नोव्हेंबरमध्ये आला, तर नमो शेतकरीचा ८ वा हप्ता थेट चार महिन्यांनी (मार्च अखेरीस) मिळाला.
- ९ व्या हप्त्याची प्रतीक्षा: आता केंद्राचा २२ वा हप्ता १३ मार्चला जमा झाला आहे. त्यामुळे साहजिकच शेतकरी ‘नमो शेतकरी’च्या ९ व्या हप्त्याची वाट पाहत आहेत. मात्र, आधीच्या हप्त्यांचा ट्रॅक रेकॉर्ड पाहता, या ९ व्या हप्त्यासाठी शेतकऱ्यांना आणखी काही महिने प्रशासकीय पातळीवर प्रतीक्षा करावी लागण्याची दाट शक्यता आहे.
राज्यातील ८९ लाखांहून अधिक शेतकरी पात्र
नुकत्याच वितरित झालेल्या ‘नमो शेतकरी’च्या ८ व्या हप्त्यासाठी राज्यातील एकूण ८९ लाख ७५ हजार २९८ शेतकरी पात्र ठरले आहेत.
सर्वाधिक लाभार्थी असलेले आघाडीचे जिल्हे:
- अहिल्यानगर: ५ लाख ४० हजार ६५९ शेतकरी
- सोलापूर: ४ लाख ८६ हजार ८४० शेतकरी
- कोल्हापूर: ४ लाख ६० हजार ७३९ शेतकरी
- सातारा: ४ लाख ३३ हजार ८२० शेतकरी
खरीप आणि रब्बी हंगामाच्या तयारीसाठी या दोन्ही योजनांमधील पैशांचा शेतकऱ्यांना मोठा आधार असतो. पण राज्य सरकारच्या हप्त्याला होत असलेला उशीर पाहता, शेतकऱ्यांचे आर्थिक नियोजन बिघडत आहे. त्यामुळे शासनाने नमो शेतकरी योजनेचा ९ वा हप्ता वेळेत वितरित करून बळीराजाला दिलासा द्यावा, अशी रास्त अपेक्षा आता व्यक्त केली जात आहे.
marathi bigg boss
सचिन पोपळघट गेल्या ८ वर्षांपासून कृषी अभ्यासक म्हणून कार्यरत असून, 'शेतकरी हाच खरा 'marathi bigg boss' या ध्येयाने मी काम करत आहे. तंत्रज्ञान आणि शेतीची सांगड घालून, सरकारी योजना व पीक विम्याची अचूक माहिती सोप्या भाषेत शेतकऱ्यांपर्यंत पोहोचवणे हाच माझा उद्देश आहे. ८ वर्षांचा प्रदीर्घ अनुभव आणि जमिनीवरची माहिती यामुळे हजारो शेतकऱ्यांचा विश्वास सार्थ ठरवत आहे
